OG GÜÇ KABLOLARI
Elektrik enerjisi havai hat günümüz de yaygınlaşmaktadır ve yer altı kablo şebekesi ile
sağlanmaktadır. Kablo elektrik enerjisini ileten ve iki cihazı birbirine bağlayan, elektriğe yalıtılmış bir veya birden çok damardan oluşan araçtır. Kablolar alçak gerilim, orta gerilim ve yüksek gerilim olarak üç grupta incelenir. 1KV’ya kadar alçak, 1-34,5 KV’ya kadar orta, 34,5KV üzeri yüksek gerilimdir.
3,5-6 KV anma gerilimli orta gerilim kablosu :
Bu tür yeraltı kablolarında damar iletkeni daire ve ya kesme kesitli olur. En küçük kesit daire kesitliler için 25 mm2, kesme kesitliler için 35 mm2dir. XLPE bir ve çok damarlı olanlarda iletkenin ve yalıtkan kılıfın üzerinde birer yarı iletken siper bulunur . Siper bakır, galvanik çelik , çelik olabilir. Dış rengi kırmızıdır.
Ağır işletme şartlarında , yeraltında, güç merkezlerinde , şalt tesislerinde, şehir şebekelerinde,
endüstri tesislerinde , toprak altında ve kablo kanalında kullanılabilir.
Maksimum çalışma sıcaklıkları 90 derecedir .
5,8-10 KV anma gerilimli orta gerilim kablosu :
Bu tür yer altı kablolarında damar iletkeni daire kesitlidir, kesme kesiti yapılamaz. En küçük iletken kesiti 25 mm2dir.
Ağır işletme şartlarında , yeraltında, güç merkezlerinde , şalt tesislerinde, şehir şebekelerinde, endüstri tesislerinde , toprak altında ve kablo kanalında kullanılabilir.
Maksimum çalışma sıcaklıkları 90 derecedir .
20,3-35 KV anma gerilimli orta gerilim kablosu :
Bu tür yer altı kablolarında damar iletkeni daire kesitlidir, kesme kesiti yapılmaz. En küçük iletken kesiti 25 mm2dir. İletkenin ve yalıtkan kılıfın üzerinde birer yarı iletken siper bulunur.
Ağır işletme şartlarında , yeraltında, güç merkezlerinde , şalt tesislerinde, şehir şebekelerinde, endüstri tesislerinde , toprak altında ve kablo kanalında kullanılabilir.
Maksimum çalışma sıcaklıkları 90 derecedir .

Şekil 1: Kablo kıvrılma yarıçapları
Akım taşıma kapasitesi :
Üretilen her bir kablonun akım taşıma kapasitesi vardır. Kablonun kullanıldığı alanda bulunan akım değeri kablonun taşıyabileceği orandan fazla ise kabloda ısı fazlalığı oluşur. Bu ısı fazlalığı kablonun erimesiyle büyük tehlikelere yol açabilir. Kablo tercihi yapılırken mevcut akım ve kablo akımının uyumlu olmasına dikkat edilmelidir. 
Şekil 2:TSHD620S2 MADDE6 ÇİZELGE9 : üç damarlı kablolarda beyan akım taşıma kapasitesi
Orta gerilim kablolarının döşenmesi :
Döşenecek kablo yolu olabildiğince düz bir hat olmalıdır. Geçiş güzergahının nehir , köprü, tren yolu gibi hatlar üzerinde olmamasına dikkat edilmeli. Kimyasal maddelerden oluşacak zararlardan dolayı
endüstri bölgelerinden uzak durulmalıdır.
Toprak zemine direk kablo yerleştirmesi yapmak doğru değildir. Korumaya alınmadan toprağa döşenen kabloların ömrü toprakta bulunan kimyasal maddelerden dolayı kısalır.
Kablonun geçeceği kanallar kazılmadan önce tüm sahanın kontrolü yapılmalı ve sahada geçen başka bir alt yapı var ise kazı için diğer alt yapılardan izin alınmalıdır. Döşeme yapılacak kanalların derinliği akımdaki gerilime bağlı değişiklik gösterir.

Şekil 3: Standart kablo kanalı
Yer altı kabloları için açılan kanaların alt genişliği 40, üst genişliği 60 santimetredir. Aynı kanallara birden fazla kablo döşenmesi durumunda her kablo için kanal genişliği alttan ve üstten 10ar cm büyütülür. Kablolar arası uzaklık 6 cmden az olmamalıdır.
Kablo yerleşimi bittikten sonra üzeri 10 cm kalınlığında toprak ya a kum dökülmelidir. Oluşabilecek hasarları önlemek adına kabloların üstüne boşluk kalmayacak şekilde tuğla ya da beton ile
korunmalıdır
Gerilim Düşümü :
Üzerinden elektrik akımı geçen her iletken bu akıma karşı bir direnç gösterir. Her iletken telin
kendine göre bir direnci vardır. İletken telden bir akım geçirildiğinde oluşan direnç iletkenlerin iki ucu arasında gerilim düşmesine neden olur. Orta gerilimde gerilim düşümü hesabı :

R(Ω/km): Rezistans L(km):Hat uzunluğu
X(Ω/km):Reaktans U(kV):Hatlar arası gerilim
N(kVA): Talep gücü cosQ: 0.8
Kablo Sebolleri ve Anlamları :
|
TS621 |
VDE 0276 |
AÇIKLAMA |
|
A |
A |
Alüminyum iletken |
|
V |
Y |
PVC bazında termo plastik yalıtkan veya kılıf |
|
U |
H |
Yarı iletken malzemeden yapılmış kılıf sargı |
|
S |
S |
Siper |
|
SH |
SE |
Her damar üzerinde siper |
|
M |
C |
Konsantrik iletken |
|
E |
2Y |
Polietilen |
|
E3 |
2X |
Çapraz bağlı polietilen |
|
Ş |
F |
Galvanizli yassı çelik tellerden yapılmış zırh |
|
O |
R |
Galvanizli yuvarlak çelik tellerden yapılmış zırh |
|
Ç |
G |
Çelik tutucu şerit (Ş ve O için ) |
|
s |
S |
Daire kesmesi (Sektör kesitli, daire kesitli) |
|
ş |
v |
Sıkıştırılmış iletken |
|
ç |
m |
Çok telli iletken |
|
k |
k |
Korozyona dayanıklı |
|
t |
W |
Sıcağa ve korozyona dayanıklı |