Endüstrinin bütün alanlarında çok çeşitli kablolar bulunmaktadır , gemi ve yat kabloları bunlardan

bir tanesidir. İletişim, aydınlatma ,güç gerektiren her alanda kullanımları vardır.

Gemi ve yat kabloları dayanıklılık konusunda çeşitli özelliklere sahip olmalıdır. Bunlar ; tuzlu suya dayanıklılık, nemli ortamlarda kullanım, yanmaya karşı dayanıklılık, enerji kablolarında yüksek akıma karşı dayanıklılık diyebiliriz. Ayrıca kablolar çarpma ezilmeye karşı dayanıklı olmalıdır. Kimyasal ürünlerden etkilenmemelidir.

Kabloların güvenliği deniz veya okyanus ortasında olabilecek olumsuzluklar karşısında gemi, gemi personelleri ve taşıdıkları yükler için önemlidir.

Kullanım Alanları :

Gemilerde , yatlarda ve her türlü deniz araçlarında kuru, ıslak ve buharlı ortamlarda kullanılabilir.

Kapalı ve açık güverteler de , bütün oda ve kapalı yerlerde güvenle kullanılır. Hashas antenlerin bulunduğu yerlerde ve üzerinde bulunan bakır örgü sayesinde ağır işletme şartlarında kullanılır.

Kullanılan Kablo Çeşitleri :

Kontrol Kabloları :

Diğer adıyla kumanda kabloları herhangi bir elektrik enerjisini, iletiyi iletip iletmediğini kısacası gücü kontrol eden kablolardır. Düzenli kontrol gerektiren cihaz, donanım, durum , konum veya

çalışma koşullarına ilişkin bilgiyi kontrol eden çok damarlı kablolardır.

Güç Kabloları :

Karada olduğu gibi sabit trafo kaynaklı enerjilere ulaşılması mümkün olmadığı için elektrik enerjisi gereken bütün sistem jeneratörler aracılığı ile güç kabloları ar, de,acılığıyla sağlanmaktadır.

Bilgi İletim Kablosu :

Enerji taşıma görevi bulunmayıp veri alışverişinin iletilmesini sağlamak için kullanılır.

Enstrümantasyon Kabloları :

Gemilerde iç ve dış haberleşmenin sağlanması için analog ve dijital sinyal göndermek için kullanılan iletişimi sağlayan kablolardır. Genellikle gemiler, rafineri , petrokimya tesisi , enerji santrali

alanlarında kullanılır.

Kabloların kılıfları yangın ve aleve karşı dayanıklıdır. Katma değerleri yüksektir. Enstrümantasyon kabloları genel olarak EN 50288, PAS 5308 part 1&2 , BS5308 part 1&2 standartlarına göre çalışma gerilimleri 90V, 300V, 500V, 600V, 1kV olan kablolardır.

Yapı Olarak Temelde Şu Şekildedirler ; İletken :

Kurulum kolaylığı ve ekonomik çözümler üretmek için küçük ölçülere ve yüksek esnekliğe sahip örgülü tavlı bakırlardır. Deniz, gemi ve yat kabloları için maksimim iletken sıcaklığı IEC 60092-351 standartlarında 90 derece olarak belirlenmiştir.

İzolasyon :

Kablolar kullanım alanlarının çevresel etkilerine, sıcak, soğuk, nem , korozyon, kimyasal

etkilenmelere, yangına, aşınmaya karşı ek özelliklere sahip olmalıdır. Gemi ve yat kablolarının iyi bir izolasyona sahip olması gerekir.

İzolasyon yalıtım malzemesi olarak XLPE veya duruma göre ısıya , neme, deformasyona ve

kimyasala dayanıklığı nedeniyle HEPR(sert etilen propilen kauçuk) ve PVC kullanılır.

Dış Kılıf:

Dış kılıfta genellikle halojensiz ve alev geciktirici termoplastik tercih edilir. Herhangi bir yangın veya yüksek ısı durumunda dış kılıf malzemesinin kullanıcıyı uyarması, daha da önemlisi zararlara karşı koruması beklenir. Emisyon azaltan ve korozif gaz salınmasını önleyen dış kılıf malzemeleri sayesinde su altı ve gemi kabloları yangına dayanıklıdır.

Demir Yolu Kabloları :

Ülkemizde demiryolu Cumhuriyet’in ilk yıllarından itibaren hızla artmıştır. Günümüz de hızlı tren ve metro teknolojilerinin gelişmesi ve yaygınlaşmasıyla bu alanda daha fazla faaliyetler görülmektedir.

Demiryolu hem çalışma sistemi açısından hata kabul etmeyen hem de hatasız çalışmanın

sürekliliğini sağlayan bir taşımacılık sistemi olmalıdır. Demiryolu ulaşımı en ufak bir hatanın çok büyük bir faciaya dönüşmesine sebep olabilir. Bu yüzden demiryolunda kullanılacak kablo seçimlerine dikkat edilmelidir. Kablo seçimi yaparken ;

• Çalışma-montaj sıcaklığının uygunluğuna
• Bükülme yarıçapına
• Sistemin konumuna
• Elektromanyetik dayanıklılığına
• Yangına karşı dayanıklılığına
• Gerilim büyüklüğüne dikkat etmeliyiz.

Kullanılan Kablo Çeşitleri :

Sinyalizasyon Kabloları :

25kV, 50 Hz tek faz , ray dönüş akımlı elektrifikasyon sisteminin olduğu güzergahlarda sinyal ekipmanları arasında ki bağlantılarda kullanılır.

Haberleşme Kabloları :

Ses frekans devrelerinin ( bilgi iletişim, dispecer telefonu, bakıcı telefonu ve diğer telefonlar ) uzak

mesafe bağlantılarında , demiryolu kontrol ve izleme sistemlerinde haberleşme kabloları kullanılır.

Enerji Kabloları :

Demiryolu güzergahı boyunca ışıklandırma , makas ısıtma , havalandırma sistemlerinde gerekli

olan enerjinin taşınmasında kullanılır.

Demiryolu Kabloları Güç Standartları

1. 1. Yüksek Gerilim (HV) Kabloları: Yeraltı kabloları genellikle trafo beslemesi için trafo merkezlerini besler. 46 ila 345 kV arasında voltajlı alternatif akımlar sağlarlar. 138 kV’a kadar EPR izolasyonları ve 345 kV’a kadar XLPE izoleli iletkenler ile çeşitli yapılar mevcuttur.
   2. Orta Gerilim (MV) Kabloları: Demiryolu ağlarının tüm aydınlatma, güvenlik, gözetim, havalandırma veya bilgi sistemlerine güç sağlamak üzere tasarlanmıştır. Genellikle çapraz bağlı, Sınıf 2 bakır veya Alüminyum iletkenlerden oluşur
   3. Alçak Gerilim (LV) Kabloları: Trafo istasyonlarından gelen akımı, tipik olarak 230/400 V standart voltajlarla demiryolu ağlarının tüm aydınlatma, güvenlik, denetim veya bilgi sistemlerine dağıtmak üzere kullanılır. Doğru Akım (DC) ile çalışan bölgesel veya yerel

toplu taşıma sistemlerini beslemek için 750 ve 1500 arasında voltaj değerine sahiptir. Genellikle ulusal standartlar ve gereksinimlerle tamamlanan Uluslararası IEC 60502-1 standardına sahiptir.

VDE Standartlarına Göre Kablo Sembolleri:

Kablo Tipi

N       : VDE standardı

(N)    : VDE standardı esaslı

İletken Malzemeleri

Cu     : Bakır

A       : Alüminyum

Yalıtım Malzemeleri

H      : Halojen Free Flame Retardant (HFFR) Y : Polivinil Chloride (PVC)

2Y     : Polietilen (PE)

2X     : Çapraz bağlı polietilen (XLPE)

Konsantrik İletken, Ekran

C       : Konsantrik bakır iletken

CW   : Konsantrik bakır iletken, oluklu (kıvrımlı)

CE    : Her damar konsantrik bakır iletkenli

S        : Bakır ekran

SE     : Her damarı bakır ekranlı

Zırhlar

F        : Yassı çelik tel zırh

R       : Yuvarlak çelik tel zırh

B       : Çelik bant zırh

Dış Kılıf Malzemeleri

H      : Halojen Free Flame Retardant (HFFR) Y : Polivinil Chloride (PVC)

2Y     : Polietilen (PE)

Topraklama İletkeni

J        : Toprak koruma damarlı O    : Toprak koruma damarsız İletken Tipi

18. : Yuvarlak iletken
19. : Sektör iletken